NGÓN TAY CÁI và
THÂN KIẾN
- Kính tặng tri âm Toại Khanh,
người từng muốn bắc cầu Mỹ Thuận.
“Ngón nào thay ngón cái,
Thân nào thay cầu
sàn,
T́nh nào thay giang hải.
... Lữ khách, đừng gạt tàn!”
-----------
Một ngày gió mây lăng
đăng, tâm trí cũng lăng đăng theo thơ văn lăng đăng vô cùng mà tay
lại cầm dao xắt đồ ăn, cả hai ngón tay cái tôi đều lâm nạn. Đến lúc
cần thắp nhang, không dùng ngón cái bật quẹt được, làm ǵ cũng không
có ngón cái nắm cho vững, đụng vào đâu cũng thốn nhói hai đầu ngón,
thật là khó chịu! tôi chợt thấy sự cần thiết của hai thiện nam này.
Giờ mới
hiểu
tại sao dân Việt
gọi là “ngón cái” c̣n Tây gọi là thumb, không là finger như
những ngón khác.
Sư thầy dạy hoài ta cứ
quên hoài, ở đời nếu ḿnh không biết tri túc và an lạc với những ǵ
đang có th́ cứ khổ hoài, than hoài… người ta nói đùa, Việt Nam có
nhiều mỏ than là vậy. Có lần tôi lấy nick paltalk là conlaigidau,
thật ra “c̣n” nhiều lắm chứ: tay c̣n đủ 10 thiện nam nè, chân c̣n đủ
10 tín nữ nè, chùa chiền điện nước đầy đủ, Phật trong tim và phật
ḷng bên ngoài, đầy đủ cả, buồn ǵ chứ.
Nhưng nếu như các phụ
nữ suốt ngày bám chấp và quư trọng tấm thân, lo tô son trét lọ nghẹ
th́ thân kiến (sakkayaditthi) - mà bậc thánh đầu tiên (sơ
đạo) phải diệt trừ - càng lúc càng tăng nặng thêm.
Khó là an vui với
những ǵ c̣n lại, xem tấm thân này như chiếc cầu qua sông. Đă gọi là
cây cầu, th́ nó “thuộc về chính phủ”! hăy an lạc với cái phương tiện
không thuộc về ḿnh nhưng được quyền sử dụng. Có đau tay vài lần mới
biết thương người cụt tay và các tàn tật khác. Nhưng như học giả
Nguyễn Hiến Lê viết, người ta thường nhớ tới cái răng đau của
ḿnh hơn là nhớ tới một triệu dân đang đói khổ bên Trung Quốc!
Nhớ hồi nhỏ, do gây gỗ
với trẻ con hàng xóm, ba mẹ nhốt trên gác, tôi ngồi chơi một ḿnh.
Bây giờ, tôi vẫn phải “ngồi chơi một ḿnh”: có khi tôi chỉ dùng một
tay cho những việc phải dùng hai tay, nhảy ḷ c̣ xuống bếp nấu ăn,
nhắm mắt typing tư duy đang diễn ra trong đầu rồi mở mắt xem kết
quả... trông như tưng tửng nhưng tôi đang nghĩ về cảm giác và cuộc
sống của dân tàn tật đấy, và sau đó tôi cảm giác thật an lạc hạnh
phúc khi biết ḿnh c̣n đầy đủ “auto body và các phụ tùng”, rồi mỉm
cười một ḿnh cũng rất là tưng tửng!
Trước khi ngủ, sau khi
kiểm
tra những
thiện
hay bất
thiện
nghiệp
trong ngày, tôi thường quán về sự chết, “Có thể đây là một giấc
ngủ ngàn năm đây. Hơi thở ra mà không chịu vào th́ có nghĩa là...”,
nằm xuôi tay thẳng cẳng như một cái xác vậy, (cho máu huyết điều
ḥa!) Những người lao động nặng thường ngán cái quán tưởng này, đày
đọa tấm thân cực quá, chưa lănh paycheck mà ra đi bất th́nh ĺnh như
vậy thiệt uổng!
Ḷng quặn đau khi nghe
tin một sư đệ (SQ) trả áo cà sa, làm ăn gặp nạn cụt cả hai chân,
cũng may là kịp thời cưới được một vợ hiền để lo cho... ở Việt Nam
đâu có tin tưởng ǵ bảo hiểm mà mua trước. Đời luân hồi là một
đời dài không bảo hiểm mà. Quán sự chết th́ lại nhớ tới một sư
đệ khác chết non trong ung thư âm thầm (SCQ), có bảo hiểm chăng th́
đời những kẻ xuất gia, vô gia đ́nh, ta bà vạn nẻo như chúng tôi cũng
chẳng ai hay biết mà lănh cho, tin cũng chẳng cần mua, thân c̣n
không giữ
được,
lănh bảo hiểm
làm chi. Đời luân hồi là một đời dài không bảo hiểm mà.
Mỗi lần đổi bằng lái ở
một tỉnh bang khác là tôi lại kư hiến tặng trọn vẹn “auto body và
các phụ tùng” của ḿnh. Như một
vị sư bạn Canadian sống
bên Mỹ vậy,
mới
nghe tin đi Phật
sự hôm
nào, giờ th́
người ta đến
hốt
xác, không cần
làm đám ma chi… chỉ một
nén nhang người
sống
thương th́ tưởng
niệm,
hương thoang thoảng, mùi sặc
sụa, người
kề bên
th́ ách x́, mang ư nghĩa của một
kiếp
người.
Đă mang nhục thân th́
người hay thú đều mang theo mầm mống bệnh và tật cả. Tật là xấu tánh
mà đạo Phật gọi là thường cận y duyên trên khía cạnh tệ hại,
tâm bệnh.
Bài này chỉ bàn về thân nên xin nói về thân bệnh. Ngay cả Đức Phật,
v́ quả nghiệp dư sót trong một kiếp làm vơ sĩ mà cuối đời cũng phải
chịu đau lưng! Xưa nay chỉ nghe có ngài Bakkula là không bệnh thôi.
Thường có hai loại bệnh nhân, hạng A th́ bệnh lai rai, chất kháng
sinh được sản sinh đều đều; hạng B th́ mạnh khoẻ ít bệnh, bệnh rồi
là gục luôn. Hạng B co sức tu hành nhưng thường ỷ y, dễ duôi. Hạng A
nhờ bệnh hoạn thường xuyên nhắc nhở về vô thường - khổ năo - vô ngă
nên thường lo chuẩn bị tư trang cho kiếp mai hậu, gồng ḿnh ngồi
thiền càng lâu càng tốt.
Xin lập lại chữ
thường, có nghĩa không phải là tất cả, và chỉ xin đề cập đến
những người con Phật trong vấn đề tu hành => Cho nên bệnh hoạn cũng
là những người bạn quư báu nhắc nhở đường tu cho chúng ta. Ai cũng
cho sức khoẻ là vàng nhưng lâu lâu cũng cần hột xoàn, tức bệnh nhè
nhẹ ǵ đó, nằm rên ư ử trên giường mà tổng kết lại những thiện và
bất thiện nghiệp của ḿnh, ân hận v́ đă dễ duôi nhiều quá! Rồi
nguyện cầu chư thiên, hồng ân Tam bảo gia hộ cho con tai qua nạn
khỏi, sẽ đi cúng chùa, ráng sức hành thiện gấp bội,… Nhưng đôi khi
lời nguyện cầu như những con vi trùng: bệnh hết, vi trùng xách dép
ra đi và lời hứa hẹn với thần linh cũng đi theo.
Phật dạy, vị đă đắc A
la hán cảm giác mang thân này như vác xác chó chết trên vai vậy. Rồi
ngài Xá Lợi Phất có lần hàm nghĩa, ngài biết rơ ư nghĩa xác thân 32
thể trược nhưng ngài không muốn là một trái cây chưa chín mà phải
rụng! (quên mất xuất xứ rồi, cái thân sát bên c̣n bị quên đây
nè)
Có những phần ḿnh cứ
tưởng là dư thừa đến báo hại một đời, đến lúc cần mới thấy hối hận
cái tư tưởng nhiều lần muốn dứt đi. Đột nhiên, nhớ tới Sigmund
Freud, cái lơi Luật
tạng, và ngón tay cái.
Thụy Miên Cốc, Canada
– 13/03/08, SCK